Ο άνθρωπος με σώμα και ψυχή

Κατά τήν Ἁγίαν καί Μεγάλην Τεσσαρακοστήν καλούμεθα νά ἐργασθῶμεν φιλοτίμως, περιχαρῶς καί προθύμως. Κύριος σκοπός αὐτῆς τῆς πνευματικῆς ἐργασίας εἶναι ἡ φροντίδα τῆς ψυχῆς.

Θά ἐλέγαμεν, παραφράσσοντες τό γνωστόν ἀπολυτίκιον πού ψάλλεται πρός τιμήν ὁσίων ἀνδρῶν καί γυναικῶν, ὅτι ἡ προτροπή τῆς ἁγίας μας Ἐκκλησίας εἶναι: «Παρορᾶτε σαρκός, παρέρχεται γάρ, ἐπιμελεῖσθε ψυχῆς, πράγματος ἀθανάτου». Ἔτσι λοιπόν, ἄς περιστραφῆ ὁ λόγος μας περί τήν ἐπιμέλειαν τῆς ψυχῆς.

«Ρίζα τῶν περί τόν βίον πλημμελημάτων ἐστίν ἡ περί ψυχῆς ἀμεριμνία», λέγει ὁ ἅγιος Ἰωάννης τῆς Κλίμακος.

Καί ὁ Μ. Βασίλειος: «Μή τοίνυν ἀμεριμνομεν τῆς ψυχῆς».

1. Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΜΕ ΣΩΜΑ ΚΑΙ ΨΥΧΗ

Κατά τήν διδασκαλίαν τῆς Γραφῆς καί τῆς Ἐκκλησίας μας, ὁ Θεός ἐδημιούργησε τόν ἄνθρωπον. Τόν ἐδημιούργησε κατά τόν Ἅγιον Ἰωάννην τόν Δαμασκηνόν, «ἄκακο, εὐθύ, ἐνάρετο, ἄλυπο, ἀμέριμνο, λαμπρυνόμενο ἀπό κάθε ἀρετή, στολισμένο μέ ὅλα τά ἀγαθά... ἐπόπτη τῆς ὁρατῆς, μύστη τῆς νοητῆς, βασιλέα τῶν ὅσων βρίσκονται στή γῆ, βασιλευόμενο ἀπό πάνω, ἐπίγειο καί οὐράνιο, πρόσκαιρο καί ἀθάνατο, ὁρατό καί νοούμενο, μέσον μεγαλείου καί ταπεινότητος, τόν ἴδιο Πνεῦμα καί σάρκα, σάρκα γιά τήν ἔπαρση, πνεῦμα γιά τήν Χάρη. Τό πρῶτο γιά νά πάσχει ἀπό τήν σάρκα καί νά θυμᾶται καί νά διαπαιδαγωγεῖται, καί τό δεύτερο γιά νά μένει μέ τήν Χάρη στόν Θεό καί νά δοξάζει τόν εὐεργέτη. Νά φιλοτιμεῖται γιά τό μεγαλεῖο, νά περνᾶ ἐδῶ τήν ζωή του, δηλαδή τήν παροῦσα τήν φάση, κι᾽ ἀλλοῦ νά ἐξέρχεται στόν μέλλοντα αἰώνα, καί - πέρας τοῦ μυστηρίου - νά θεώνεται μέ τήν τάση πρός τόν Θεό. Νά θεώνεται ὅμως μέ τήν μετοχή στή θεία λάμψη κι᾽ ὄχι νά μεταβαίνει στή θεία οὐσία» (Ἔκδοσις ἀκριβής. Περί ἀνθρώπου).

Συνεχίστε να διαβάζετε, πατήστε εδώ->>

Προτεραιότητα

2. ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ

 Μεταξύ ψυχῆς καί σώματος προτεραιότητα ἔχει ἡ ψυχή καί τά τῆς ψυχῆς. Τοῦτο ὀφείλεται εἰς τήν ἀνεκτίμητη ἀξία της τήν ὁποία ἐπισημαίνουν οἱ λόγοι τοῦ Κυρίου μας: «Τί γάρ ὠφελήσει ἄνθρωπον ἐάν κερδίσῃ τόν κόσμον ὅλον, καί ζημιωθῇ τήν ψυχήν αὐτοῦ; ἤ τί δώσει ἄνθρωπος ἀντάλλαγμα τῆς ψυχῆς αὐτοῦ;» (Μάρκου η' 36- 37).

«Καί μή φοβηθῆτε ἀπό τῶν ἀποκτεννόντων τό σῶμα, τήν δέ ψυχήν μή δυναμένων ἀποκτεῖναι· Φοβήθητε δέ μᾶλλον τόν δυνάμενον ψυχήν καί σῶμα ἀπολέσαι ἐν γεέννῃ» (Ματθ. ι' 28).

«Διά τοῦτο λέγω ὑμῖν, μή μεριμνᾶτε τῇ ψυχῇ (τῇ ζωῇ) ὑμῶν τί φάγητε καί τί πίητε, μηδέ τοῦ σώματι ὑμῶν τί ἐνδύσησθε· οὐχί ἡ ψυχή πλεῖον ἐστί τῆς τροφῆς καί τό σῶμα τοῦ ἐνδύματος;... ζητεῖτε δέ πρῶτον τήν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ καί τήν δικαιοσύνην αὐτοῦ καί πάντα ταῦτα προστεθήσεται ὑμῖν» (Ματθ. στ' 25, 33).

Ὁ Κύριος τέλος ἐμακάρισε τήν Μαρίαν «ὅτι τήν ἀγαθήν μερίδα ἐξελέξατο» (Λουκᾶ ι' 42). Ἀγαθή μερίδα κατά τόν Κύριον εἶναι ἡ ἀκρόασις τῶν λόγων τοῦ Θεοῦ, πού εἶναι τροφή τῆς ψυχῆς.

Συνεχίστε να διαβάζετε, πατήστε εδώ->>

Η επιμέλεια της ψυχής

3. Η ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΤΗΣ ΨΥΧΗΣ

 Ὁ ἄνθρωπος ἀφ᾽ ὅτου γεννηθεῖ συνεχῶς ἐπιμελεῖται τοῦ σώματός του: διά νά τραφῆ, νά ἐνδυθῆ, νά πολισθῆ, διά νά αὐξηθῆ, νά γυμνασθῆ, νά θεραπευθῆ, διά νά ἀναπαυθῆ, διά νά ἱκανοποιηθοῦν ὅλες οἱ ἀνάγκες του.

Ἀντιθέτως, διά τήν ψυχήν ὡρισμένοι οὐδεμίαν φροντίδα καταβάλλουν. Ἐκ τούτου ἡ ψυχή μένει ἀνώριμος, τυφλή, ρυπαρή, γυμνή, ἀφύλακτος. Ἡ ψυχή μένει ἄκαλλος (ἐστερημένη κάλλους), ἔρημος. Ἡ ψυχή εἶναι ἔρημος, ὅταν ἀπουσιάζει ὁ Θεός. Εἶναι κατοικητήριον σκοτεινῶν δαιμόνων.


Ποιές εἶναι οἱ ἀνάγκες τῆς ψυχῆς;

 1. Τροφή τῆς ψυχῆς.

 Ἡ ψυχή τρέφεται καί αὐξάνει μέ δύο τρόπους:

 α'. Μέ τήν μελέτη τοῦ Λόγου τοῦ Θεοῦ, ἀλλά καί μέ κάθε μελέτη πνευματική.

Μέ τήν προσευχή.

«Ἀκούσατέ μου, καί φάγεσθε ἀγαθά, καί ἐντρυφείῃ ἐν ἀγαθοῖς ἡ ψυχή ὑμῶν» (Ἡσαΐου νε' 2).

 β'. Μέ τό Σῶμα καί Αἷμα τοῦ Κυρίου. Ὁ Ἴδιος ὁ Κύριος εἶπε:

«Ἐγώ εἰμί ὁ ἄρτος τῆς ζωῆς· ὁ ἐρχόμενος πρός με οὐ μή πεινάση καί ὁ πιστεύων εἰς ἐμέ οὐ μή διψήσῃ πώποτε» (Ἰωάννου στ' 35).

«Ἐγώ εἰμί ὁ ἄρτος ὁ ζῶν ὁ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καταβάς· ἐάν τίς φάγῃ ἐκ τούτου τοῦ ἄρτου, ζήσεται εἰς τόν αἰῶνα· Καί ὁ ἄρτος δέ ὅν ἐγώ δώσω, ἡ σάρξ μου ἐστίν, ἥν ἐγώ δώσω ὑπέρ τῆς τοῦ κόσμου ζωῆς». (Ἰωάννου στ' 51).

Συνεχίστε να διαβάζετε, πατήστε εδώ->>

Μία σπουδαία προειδοποίησις

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΤΗΣ ΨΥΧΗΣ

«Οὐκ ἔστι τῆς ἀρετῆς (τῆς ψυχῆς) ἐπιμελομενον, μή πολλούς ἔχειν ἐχθρούς» (Ἰ. Χρυσόστομος).

 Σκοπός τοῦ πνευματικοῦ ἀγῶνος τοῦ πιστοῦ εἶναι νά γίνει «σύμμορφος τῆς εἰκόνος τοῦ υἱοῦ τοῦ Θεοῦ» (Ρωμ. η' 29).

Αὐτή τήν πνευματική πρόοδο περιγράφει ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος - ὁ Οἰκουμενικός Διδάσκαλος - καί προτρέπει τόν πιστόν, ὅλους μας:

«Πέρασε χωρίς μομφήν ἀπό ὅλες τίς ἡλικίες καί τίς δυνάμεις τοῦ Χριστοῦ ὡς μαθητής τοῦ Χριστοῦ. Καθαρίσου, κάμε περιτομήν, ἀφαίρεσε τό κάλυμμα πού ἔχεις ἀπό τήν δημιουργίαν.

Ὕστερα δίδαξε εἰς τό ἱερόν, διῶξε ἀπ᾽ ἐκεῖ τούς ἐμπορευομένους τόν οἶκον τοῦ Θεοῦ. Ἄφησε νά σέ λιθοβολήσουν, ἄν θά πρέπη νά τό πάθης. Γνωρίζω καλά ὅτι θά ξεφύγης ἀνάμεσα ἀπ᾽ αὐτούς οἱ ὁποῖοι σέ λιθοβολοῦν ὡσάν Θεός. Διότι ὁ Λόγος δέν λιθοβολεῖται.

Ἄν σέ ὁδηγήσουν ἐμπρός εἰς τόν Ἡρώδην, μήν τοῦ δώσης ἀπάντησιν εἰς τά περισσότερα. Θά σεβασθῆ τήν σιωπήν σου περισσότερον ἀπό ὅσον θά σεβασθῆ πολλούς λόγους τῶν ἄλλων. Ἄν σέ μαστιγώσουν, ζήτησε νά ἐκτελέσουν ὁλόκληρην τήν ποινήν. Φρόντισε νά γευθῆς χολῆς, πιές ξύδι, ζήτησε ἐμπτυσμούς, δέξου κτυπήματα καί ὕβρεις, στεφανώσου μέ τά ἀγκάθια τοῦ δυσκόλου δρόμου τοῦ Θεοῦ, ἐνδύσου τό κόκκινον ἔνδυμα, δέξου τό καλάμι, ἄφησε νά σέ προσκυνήσουν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι εἰρωνεύονται τήν ἀλήθειαν.

Συνεχίστε να διαβάζετε, πατήστε εδώ->>