ΑΜΑΡΤΙΑ ΚΑΙ ΑΣΘΕΝΕΙΑ ΣΤΗ ΒΙΒΛΙΚΗ ΘΕΟΛΟΓΙΑ

ΑΜΑΡΤΙΑ  ΚΑΙ ΑΣΘΕΝΕΙΑ ΣΤΗ ΒΙΒΛΙΚΗ  ΘΕΟΛΟΓΙΑ

 
Ἡ ἀσθένεια  ἀποτελεῖ ἔκφραση  τῆς ἀρνητικῆς  καί δυσάρεστης κατάστασης τοῦ  κακοῦ,  πού  ἁπλώνεται διάχυτα στόν  κόσμο  καί  τή ζωή τοῦ  ἀνθρώπου καί  ἔχει ὡς ἀποκορύφωμά της τόν  θάνατο. 

Πρόκειται  γιά  μία κοινή  ἐμπειρία  πού ἀπασχόλησε τούς ἀνθρώπους ὅλων τῶν  λαῶν. Ἡ ἐξήγηση τοῦ  φαινομένου καί  ἡ προσπάθεια ἐξεύρεσης τρόπων  γιά  τήν  ὑπέρβασή   του  ἀποτελεῖ  οὐσιαστικά  τόν  ἀπώτερο στόχο  ὅλων σχεδόν  τῶν φιλοσοφικῶν καί θρησκευτικῶν ἀντιλήψεων, πού  ἐμφανίστηκαν στήν ἀνθρώπινη ἱστορία.  Στή βιβλική σκέψη πηγή τοῦ  κακοῦ   θεωρεῖται ἡ  ἁμαρτία.  Γιά  τόν  λόγο  αὐτό  ξεκινοῦμε  τή διαπραγμάτευση τοῦ  θέματός  μας ἀπό  τήν ἐπισήμανση  τῶν  σημαντικότερων  παραμέτρων πού συνθέτουν  τήν ἔννοιά  της.

 Ι. ΑΜΑΡΤΙΑ

Ἡ  ἁμαρτία ἀποτελεῖ θεμελιώδες  θέμα  καί  διήκουσα ἔννοια  τῆς βιβλικῆς ἀποκάλυψης. Συνδέεται μέ ὅλα τά μεγάλα  μεγέθη τῆς θεολογίας, ὅπως τήν κοσμολογία, τήν ἀνθρωπολογία, τή χριστολογία καί τή σωτηριολογία2. Εἶναι  ἄρρηκτα συνυφασμένη ἰδιαίτερα μέ τήν ἔννοια τῆς σωτηρίας,  ἀφοῦ  σωτηρία  χωρίς  ἀπαλλαγή ἀπό  τήν  ἁμαρτία δέν νοεῖται.  ∆έν  εἶναι  ὡστόσο  δυνατόν νά  ἐξεύρει  κανείς  ἕναν  ὁρισμό  ἤ μία συστηματική διδασκαλία γιά  τήν ἁμαρτία.  

Αὐτό  συμβαίνει,  διότι οἱ βιβλικοί συγγραφεῖς δέν ἀσχολοῦνται μέ αὐτήν σέ θεωρητικό  ἐπίπεδο, ἀλλά πάντοτε σέ πρακτικό, καθώς ἔχουν ὑπόψη τους τήν ἀρνητική συμπεριφορά τοῦ λαοῦ  τοῦ Θεοῦ3. Ὡς ἐκ τούτου  εἶναι  ποικίλη  ἡ ὁρολογία  καί πλούσιες  οἱ εἰκόνες πού ἐπιστρατεύουν γιά τήν ἐπισήμανση καί τήν περιγραφή της4.Οἱ Ο΄ ἑλληνομαθεῖς  ἰουδαῖοι λόγιοι  πού μετέφρασαν τίς ἱερές τους γραφές  στήν ἑλληνική,  χρησιμοποιοῦν τή λέξη ἁμαρτία περί τίς χίλιες περίπου φορές, γεγονός  ἐνδεικτικό τῆς μεγάλης σημασίας της στή θρησκευτική γλώσσα  τῆς Π. ∆ιαθήκης.  Συναντᾶται σέ κοσμικά  καί σέ θρησκευτικά θέματα. 

Στίς περιπτώσεις κοσμικῆς χρήσης σημαίνει  «χά- νω τόν στόχο».  Στήν περίπτωση τῶν πολεμιστῶν  τῆς φυλῆς Βενιαμίν, γιά  παράδειγμα, σημειώνεται  ὅτι  ἦταν  «σφενδονῆται ἐν λίθοις  πρὸς τρίχα   καὶ  οὐκ  ἐξαμαρτάνοντες»5.  Περαιτέρω, ἐφαρμόζεται  μεταφο- ρικά  γιά  τίς ἀνθρώπινες σχέσεις  καί  σημαίνει  «σφάλλω,  προσβάλλω, κάνω  κακό  σέ κάποιον ἄνθρωπο», ὅπως  π.χ. ἡ ἀναφορά τοῦ  Ἠσαΐα στούς  «ποιοῦντας ἁμαρτεῖν ἀνθρώπους ἐν λόγῳ»  (29,10). Παρόμοια διατυπώνεται καί  ἡ  προτροπή τοῦ  Ἰωνάθαν πρός  τόν  πατέρα του Σαούλ  νά μήν προξενήσει  κακό  στόν φίλο του ∆αβίδ· «Μὴ ἁμαρτησά- τω ὁ βασιλεὺς  εἰς τὸν  δοῦλόν  σου  ∆αυίδ, ὅτι  οὐχ  ἡμάρτηκεν  εἰς σέ, καὶ τὰ ποιήματα αὐτοῦ  ἀγαθὰ σφόδρα» (Γ΄ Βασ. 19,4).

1.      Πρβλ. τήν ἀναλυτική μελέτη τοῦ C. Von Fürer-Haimendorf, «The sense of sin in cross-cultural  perspective»,  Man (n.s.) 9 (1974), σ. 539-556.
2.      Μέ τόν  τρόπο  αὐτό  κατανοήθηκε στήν  ὀρθόδοξη ἑρμηνευτική  καί  θεολο- γική  παράδοση (βλ. M. Aghiorgoussis,  «Sin in Orthodox  Dogmatics»,  St. Vladimir’s Theological  Quarterly  21 [1977],  σ. 179-190). Πολλοί  ὡστόσο  νεότεροι  ἑρμηνευτές ἀπό  ἄλλες  παραδόσεις τείνουν  νά  τή θεωροῦν  αὐτοτελῶς, ἀνεξάρτητα  ἀκόμη  καί ἀπό  τή σωτηριολογία (βλ. R. Knierim,  «The problem of an Οld Testament Hamartio- logy», VT  16 [1966], 366ἑξ.).
3.      Πρβλ. G. Vos, Biblical Theology. Old and New Testaments, Michigan  1991, σ.264. ∆. Καϊμάκη, Θέματα  Παλαιοδιαθηκικῆς  Θεολογίας, Θεσσαλονίκη 1999, σ. 103.

Ἀθανάσιος Παπαρνάκης
Ἐπίκουρος Καθηγητής Α.Π.Θ.



 Υπενθύμιση ανάρτησης 

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΟΛΟ ΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΕΔΩ



http://www.paterikiorthodoxia.com/2012/10/2376.html

Kindly Bookmark this Post using your favorite Bookmarking service:
!-