Διδαχή εις το Σωτήριον Πάθος

« Περίλυπός ἐστιν ἡ ψυχή μου ἔως θανάτου » ( Ματθ. κς’ )

Δύο μεγάλα  καὶ  παράδοξα θαύματα  εἷδεν ὁ ἄνθρωπος  εἰς τὸν κόσμον˙ ἕνα Θεὸν νὰ κατέβῃ ἀπὸ τὸν οὐρανὸυ εἰς τὴν γῆν  νὰ γένῃ ἄνθρωπος, καὶ αὐτὸν τὸν Θεὸν καὶ ἄνθρωπον νὰ ἀνέβῃ νὰ ἀποθάνῃ ἐπάνω εἰς ἕνα σταυρόν. Τὸ ἕνα ἐστάθη ἔργον μιᾶς ἄκρας σοφίας καί δυνάμεως, τὸ ἄλλο ἔργον μιᾶς ἄκρας φιλανθρώπου ἀγάπης· πλὴν καὶ νὰ δύο ἔλαβον περιστατικὰ πολλὰ  διάφορα. Εἰς τὸ πρῶτον θαῦμα, ὅταν ὁ Θεὸς ἔγινεν ἄνθρωπος, ἔκαμε κοινὴν πανήγυριν ὅλη ἡ κτίσις: ἄγγελοι  εἰς τὸν οὐρανὸν ἔψαλλον χαρμόσυνον δοξολογίαν· ποιμένες εἰς τὴν γῆν ἐχόρευον διὰ τὰ εὐαγγέλια  τῆς σωτηρίας καὶ τῆς χαρᾶς· καὶ  βασιλεῖς ἦλθον  ἐξ ἀνατολῶν,  καὶ  ἐπροσκύνησαν μὲ δῶρα τὸν νεοτεχθέντα  Δεσπότην. Εἰς τὸ δεύτερον θαῦμα, ὅταν ὁ θεάνθρωπος ἀπέθανεν  ἐσταυρωμένος, ὡσὰν κατάδικος,  ἐν μέσῳ δύο ληστῶν,  ὁ ἄνω καὶ κάτω κόσμος ἐθρήνησεν ὁ οὐρανὸς ἐσκέπασε μὲ βαθύτατον σκότος τὸ πρόσωπον· ἡ γῆ  ἐσείσθη  ἐκ θεμελίων  ἀπὸ τὸν τρόμον, αἱ πέτραι ἐσχίσθησαν. ᾽Εκείνη ἐστάθη μία λαμπρὰ νύκτα, πρόξενος παγκοσμίου  χαρᾶς καὶ  ἀγαλλιάσεως·  ἐτούτη  μία  σκοτεινὴ  ἡμέρα,ἀφορμὴ λύπης,  καὶ ἀδημονίας εἰς ἐκείνην ἔκαμεν ὅσην εὐεργεσίαν ἐδύνετο νὰ κάμῃ ὁ Θεὸς πρὸς τὸν ἄνθρωπον· εἰς ἐτούτην ἔκαμεν ὅσην παρανομίαν δύναται νὰ κάμῃ ὁ ἄνθρωπος πρὸς τὸν Θεόν.
Δίκαιον ἔχεις νὰ λέγῃς, ὦ Θεάνθρωπε καὶ τεθλιμμένε ᾽Ιησοῦ:

«Περίλυπός ἐστιν ἡ ψυχή μου ἕως θανάτου». Πολλὰ εἶναι τὰ πάθη Σου, μεγάλη εἶναι ἡ λύπη Σου· πάθη τόσον πολλά, ὅσα δὲν ἐβάσταξεν ἀκόμη ἀνθρώπου ὑπομονή· λύπη τόσον μεγάλη, ὅσην δὲν ἐδοκίμασεν ἀνθρώπου  καρδία.  Καὶ  ἀληθινά,   Χριστιανοί,  ὅσον ἐγὼ  ἐξετάζω νὰ  εὕρω ἀνάμεσα  εἰς  τοὺς  ἀνθρώπους  κανένα  ἄλλο  παράδειγμα, τόσον εὑρίσκω καὶ τὸν πόνον του εἰς τὸ πάθος, καὶ τὴν λύπην  του εἰς τὸν πόνον, ἀσύγκριτον. Μέγας  ἦτο ὁ φθόνος τοῦ Κάιν ἐναντίον τοῦ ἀδελφοῦ· ἀλλὰ πολλὰ μεγαλύτερος ὁ φθόνος τῶν ἀρχιερέων καὶ γραμματέων  ἐναντίον τοῦ Κυρίου· καὶ ὁ ἄδικος φόνος τοῦ Ἄβελ δὲν εἶναι νὰ συγκριθῇ  μὲ τὸν σταυρικὸν θάνατον τοῦ ᾽Ιησοῦ. Μεγάλη  ἡ ὑπομονὴ τοῦ ᾽Ισαάκ, ὅταν ἔμελλε νὰ θυσιασθῇ ἀπὸ τὸν ᾽Αβραάμ, τὸν πατέρα του· πολλὰ μεγαλύτερη τοῦ ᾽Ιησοῦ, ὁποὺ ἀληθινὰ ἐθυσιάσθη ἀπὸ τὸν οὐράνιον Πατέρα του εἰς τὸ μίσος τῶν ἐχθρῶν του. Μεγάλη ἡ  δυστυχία  τοῦ  ᾽Ιωσήφ, νὰ  πωληθῇ ἀπὸ  τοὺς  ἀδελφούς του,  νὰ συκοφαντηθῇ ἀπὸ μίαν γυναίκα, καὶ νὰ σφαλισθῇ ὡσὰν πταίστης εἰς μίαν φυλακήν· μεγαλύτερη τοῦ ᾽Ιησοῦ, νὰ πωληθῇ ἀπὸ τοὺς μαθητάς του, νὰ κατηγορηθῇ ἀπὸ τὴν Συναγωγήν, νὰ συρθῇ ἀπὸ κριτήριον εἰς κριτήριον ὡσὰν κατάδικος. Μεγάλη  ἡ καταφρόνεσις τοῦ Δαβίδ· ὁ ἴδιος υἱὸς νὰ τὸν διώξῃ ἀπὸ τὸν βασιλικὸν θρόνον, οἱ ὑπήκοοί του νὰ τὸν ἀπαρατήσωσιν, οἱ δοῦλοι του νἅ τὸν κυνηγοῦσι μὲ πέτρες, καὶ νὰ τὸν συντροφεύουσι μὲ ὕβρεις, ὅταν αὐτὸς φεύγοντας, μὲ γυμνὰ πόδια νὰ ἀνεβαίνῃ εἰς τὸ ῎Ορος τῶν  ᾽Ελαιῶν· μὰ ὁ ᾽Ιησοῦς, παρατημένος ἀπὸ τοὺς ἀποστόλους, δεμένος ἀπὸ τοὺς στρατιώτας,  στεφανωμένος ἀπὸ ἀκάνθας,  φορτωμένος μὲ τὸν σταυρόν, συντροφεμένος ἀπὸ τὶς βλασφημίες καὶ ὀνειδισμοὺς ὅλης μιᾶς πόλεως, νὰ ἀναβαίνῃ εἴς τὸν Γολγοθᾶ  διὰ  νὰ  λάβῃ  ἄτιμον  θάνατον,  ἀνάμεσα  εἰς  δύο ληστάς, τοῦτο δὲν εἶναι ἕνα ἐλεεινότερον θέαμα; ῾Ομολογῶ πὼς πολὺς ἦτον ὁ πόνος τοῦ ᾽Ιὼβ ἐστερημένου ἀπὸ τὰ παιδία καὶ ἀπὸ τὰ ὑπάρχοντα, πεσμένου εἰς μίαν κοπρίαν, πληγωμένου ἀπὸ κεφαλῆς ἕως ποδῶν· μὰ αὐτὸς ἦτου ἕνας τύπος, μία σκιὰ τῶν  πόνων καὶ τῶν  πληγῶν τοῦ πολυπαθοῦς υἱοῦ τῆς Παρθένου. Πολλὰ ἦτον καὶ τὰ πάθη, ὁποὺ ἔλαβον, ἐκείνων μετέπειτα,  ὅσοι ἐμιμήθησαν  τὸ πάθος τοῦ Χρὶστοῦ,
τῶν ἁγίων μαρτύρων· ἀλλ’ ἐκεῖνα ἦτον πάθη τοῦ σώματος, ἀνάμεσα εἰς τὰ ὁποῖα ἔχαιρεν ἡ ψυχή· ἐκεῖνο ἦτον καὶ θάνατος καὶ τιμή· ἐκεῖνο ἧτον καὶ μαρτύριον καὶ στέφανος· τὸ πάθος τοῦ ᾽Ιησοῦ Χριστοῦ εἶναι πάθος καὶ σώματος καὶ ψυχῆς· ὅλον πάθος χωρὶς καμίαν παρηγορίαν, θάνατος  ὅλος ἀτιμία,  μαρτύριον ὅλον λύπη,  καὶ  λύπη  θανάσιμος;

«Περίλυπός ἐστιν ἡ ψυχή μου ἕως θανάτου».

᾽Εγὼ  ἠξεύρω, διὰ τί  τέλος οἱ διδάσκαλοι  κηρύττουσι  τὰ  πάθη τοῦ Χρὶστοῦ, διὰ νὰ παρακινήσωσι  δηλαδὴ  τοὺς Χριστιανοὺς  εἰς συμπάθειαν  καὶ  εἰς δάκρυα. ῎Εγὼ  δὲν ἔχω  τοιοῦτον σκοπόν, διότι τοιοῦτον σκοπὸν δὲν εἶχε καὶ ὁ Χριστός, ὅταν ἐπήγαινε  νὰ ἀποθάνῃ;
« θυγατέρες  ῾Ιερουσαλήμ, ἔλεγε,  (Λουκ. κγ’)  μὴ  κλαίετε  ἐπ’ ἐμέ, πλὴν  ἐφ’ ἑαυτὰς  κλαίετε,  καὶ  ἐπὶ  τὰ  τέκνα  ὑμῶν  »· ἁμαρτωλοί, ὅσοι ἕως τώρα  εἷσθεν  ἀμετανόητοι,  κλαίετε,  σᾶς λέγω  καὶ  ἐγώ, τὴν  ἁμαρτίαν  σας, κλαίετε  τὴν  κακίαν  σας, κλαίετε  τὴν  κόλασίν σας, καὶ κλαίετε  ὁμοῦ τὴν δυστυχίαν τῶν τέκνων σας, τῶν ὁποἴων ἀφήνετε εἰς κληρονομίαν τὸ κακὸν, παράδειγμα μιᾶς διεστραμμένης ζωῆς· δὲν θέλω  νὰ κλάψετε τὰ πάθη  τοῦ Χρὶστοῦ, θέλω  μόνον νὰ ἀκούσετε, ἀνάμεσα εἰς ὅλα τὰ πάθη  τοῦ Χριστοῦ, ποῖον ἐστάθη  τὸ μεγαλύτερον, διὰ τὸ ὁποῖον λέγει παραπονεμένος: « Περίλυπός ἐστιν ἡ ψυχή μου ἕως θανάτου ».

(Ἀκολουθεῖ  ἡ δραματικὴ ἐξιστόρησις τῶν παθῶν  τοῦ Ἰησοῦ)
----------------------------------------------------------------------------
Ἀπὸ  ὅλα τὰ πάθη  τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ, ὁποὺ εἰς τὴν  σημερινὴν θλιβερὰν ἱστορίαν ἠκούσατε, Χριστιανοί, τάχα καταλαμβάνετε ποῖον νὰ ἐστάθη ἐκεῖνο τὸ πάθος τὸ πικρότατον, τὸ ὁποῖον προβλέποντας, ἔλεγεν ἀγωνιζόμενος εἰς τὸυ κῆπον Γεσθημανή· « Περιλυπός ἐστιν ἡ ψυχή μου ἕως θανάτου »;

᾽Εγὼ λέγω πὼς δὲν ἐστάθη κανένα, οὔτε ἀπὸ ἐκεῖνα, ὁποὺ ἐδοκίμασεν  εἰς τὴν  ψυχήν,  ὡσὰν  ἡ  λύπη  διὰ  τὴν  προδοσίαν τοῦ ᾽Ιούδα, καὶ  ἄρνησιν  τῶν  ἰδίων  του μαθητῶν, καὶ  ἡ  ἐντροπὴ  διὰ τὴν τόσην καταφρόνησιν καὶ ἀτιμίαν,  ὁποὺ ἔλαβεν ἀπὸ τὸν φθόνον καὶ μίσος τῶν  ᾽Ιουδαίων· οὔτε ἀπὸ ἐκεῖνα, ὁποὺ ἐδοκίμασεν εἰς τὸ κορμί, ὡσὰν τὰ ραπίσματα, αἱ ἄκανθαι, αἱ μάστιγες,  ὁ σταυρὸς καὶ ὁ ἴδιος θάνατος. Πρῶτον μέν, διατὶ αὐτὸς ἐδίδαξε πὼς τὸ ὄνειδος καὶ αἱ κατηγορίες,  ὁποὺ μᾶς κάνουσιν οἱ ἄνθρωποι,  εἶναι μακαριότης·
« μακάριοι ἐστέ, ὅταν ὀνειδίσουσιν ὑμᾶς »· αὐτὸς ἐδίδαξε πὼς  δὲν πρέπει εἰς κανένα τρόπον νὰ φοβούμασθε τὸν θάνατον; « μὴ φοβηθῆτε ἀπὸ τῶν ἀποκτεινόντων τὸ σῶμα »· αὐτὸς μᾶς ἐπροσκάλεσε νὰ τὸν ἀκολουθήσωμεν,  καθένας  μὲ τὸν σταυρόν· ὅθεν αὐτὸς εἶχε νὰ μᾶς παρακινήσῃ  μὲ τὸ ἴδιον παράδειγμα. Μὰ ἂν αὐτὸς δειλιᾷ τόσον τὸ πάθος  του, τί  θάρρος δίδει εἰς ἡμᾶς; ῎Αλλο;  ῾Ημεῖς εἰς τὸν χορὸν τῶν  ἁγίων  μαρτύρων βλέπομεν μικρὰ  παιδία,  παρθένους ἁπαλάς, ὁποὺ τρέχουσι  μέσα  εἰς  τὲς  φλόγες,  ὁποὺ ψάλλουσι  χαρμοσύνως μέσα εἰς τὰ βάσανα, ὁποὺ ἀσπάζονταὶ καὶ φιλοῦσι τὰ ξίφη καὶ τοὺς σταυρούς, ὁποὺ καταφρονοῦσιν ἀνδρειωμένα τὸν θάνατον· καὶ ἕνας Θεάνθρωπος, ἡ πλέα μεγάλη  καὶ εὐγενικὴ ψυχὴ ὁποὺ νὰ ἔπλασεν ὁ Θεός, ἡ δύναμις τῶν ἀσθενῶν, τὸ θάρρος τῶν ἀνδρείων, ὁ βασιλεὺς τῶν μαρτύρων, τρέμει καὶ φοβεῖται καὶ χάνεται ἀπὸ τὴν λύπην, καὶ λέγει

« Περίλυπός ἐστιν ἡ ψυχή μου ἕως θανάτου », διατὶ τάχα  προβλέπει τὸν θάνατον; Τοῦτο εἶναι ἀδύνατον· καὶ ἡμεῖς ὑβρίζομεν πολλὰ τὸν ᾽Ιησοῦν Χριστόν, ὰν λογιάσωμεν πὼς εἶχε τόσην μικροψυχίαν.

Τί εἶναι λοιπὸν ἐκεῖνο, ὁποὺ προβλέπει, καὶ τὸν κάνει νὰ λυπῆται τέτοιας λογῆς; Ἀκούσατέ το: ῾Ο ᾽Ιησοῦς Χριστός, ὁ ἀναμάρτητος υἱὸς τῆς Παρθέυου, ὁ μονογενὴς υἱὸς τοῦ Θεοῦ, παρακινημένος ἀπὸ μίαν ἄκραν ἀγάπην,  ὑπάγει  νὰ πάθῃ  ὅσα δὲν ἔπαθεν  ἄλλος ἄνθρωπος ὑπάγει  νὰ χύσῃ ἔως τὴν  ὕστερην σταλαματιὰν τὸ ἄχραντον αἷμα· ὑπάγει νὰ ἀποθάνῃ ὡσὰν ἕνας κατάδικος ἐπάνω εἰς ἕνα σταυρόν, διὰ νὰ σώσῃ ὅλους, ὅλους τοὺς ἀνθρώπους· « εἰς ὑπὲρ πάντων ἀπέθανεν ». Καὶ προβλέπει μ’ ὅλον τοῦτο, πὼς οἱ περισσότεροι ἄνθρωποι χάνονται· προβλέπει πώς, μ’ ὅλον τοῦτο, τὸ ὅνομά του ἕχει νὰ βλασφημῆται, τὸ αἶμα του νὰ καταπατῆται, ὁ σταυρός του νὰ ὑβρίζεται ἀπὸ τόσους ἀπίστους  καἵ  ἀσεβεῖς. Τόσον ἐπώδυνον  πάθος  (  φαίνεταί  μου νὰ λέγῃ ), τέτοιος ἐπονείδιστος θάνατος, διὰ νὰ κερδίσω τὰς ψυχὰς τῶν ἀνθρώπων  διὰ τὸν Παράδεισον, καὶ μ’ ὅλον τοῦτο νὰ εἶναι γεμάτος ἀπὸ ψυχὰς ἀνθρώπων  ὁ Ἄδης; Νὰ πάθω  μετὰ χαρᾶς, νὰ ἀποθάνω μετὰ χαρᾶς. « Πάτερ, οὐχ ὡς ἐγὼ θέλω, ἀλλ᾽ ὡς σύ ». Μὰ νὰ πάθω, καὶ νὰ ἀποθάνω χωρὶς ὅφελος τῶν πολλῶν; ῞Ω, τοῦτο μοῦ προξενεῖ πρὶν τοῦ θανάτου  τὸν θάνατον. « Περίλυπός ἐστιν ἡ ψυχή μου ἕως θανάτου »
Μὰ   ἂν  ὁ  Ιησοῦς  Χριστὸς  λυπῆται   τόσον,  διατὶ   προβλέπει τὴν  κόλασιν  τῶν  ἀσεβῶν καὶ  ἀπίστων,  τάχα  παρηγορεῖται  διατὶ προβλέπει τὴν σωτηρίαν τῶν Χριστιανῶν;  Ἀλίμονον, τοῦτο ἀκόμη τὸν λυπεῖ  περισσότερον, καὶ  διὰ τοῦτο λέγει  μάλιστα  « περίλυπός ἐστιν ἡ ψυχή μου ἕως θανάτου ». Χριστιανός, θέλει νὰ εἰπῇ ἄνθρωπος ἐξαγορασμένος μὲ  τὸ  πάθος  τοῦ Χριστοῦ  ἀπὸ  τὴν  τυραννίδα  τοῦ δὶαβόλου· θέλει νὰ εἰπῇ ἄνθρωπος, ὁποὺ εἰς τὸ αἶμα τοῦ Κριστοῦ ἔχει τὴν τιμὴν τῆς σωτηρίας του· θέλει νὰ εἰπῇ ψυχὴ σε σημειωμένη καὶ σφραγισμένη διὰ τὸν Παράδεισον. Μά, ἀπὸ τοιούτους Χριστιανούς, πόσους κερδαίνει  καθ’  ἑκάστην  ὁ διάβολος; πόσους δέχεται  καθ’ ἑκάστην  ἡ  κόλασις;  πόσον ἄθλια  χάνονται  ψυχὲς  κερδεμένες μὲ τόσον κόπου; Καὶ  τοῦτο,  τοῦτο  εἶναι  τὸ  μεγαλύτερον  πάθος  τοῦ ᾽Ιησοῦ Χριστοῦ, διὰ τὸ ὁποῖον ἔλεγε « περίλυπός ἐστιν ἡ ψυχή μου έως θανάτου ».

῞Οταν  ἐκεῖ εἰς τὸν κῆττον  ἄρχισε νὰ λυπῆται  καὶ  ν’ ἀδημονῇ, τοῦτο δὲν ἔκανε διατὶ ἐπρόβλεπε τὸν θάνατόν του, μὰ διατὶ ἐπρόβλεπε τὴν ἀχαριστίαν μας· ὄχι τὸ βάρος τοῦ σταυροῦ, ὁποὺ ἐφαντάζετο, ἀλλὰ τὸ βάρος τῶν ἑμαρτιῶν μας, ὁποὺ ὡς Θεὸς ἐπρογνώριζε, τὸν ἔκαμε νὰ ἱδρώσῃ τὸ αἶμα. ᾽Εγὼ ὑπάγω νὰ ἐξαγοράσω ( φαίνεταί μου νὰ ἔλεγε
) ἀνθρώπους, ὁποὺ ἔπρεπε αἰωνίως  νὰ κολάζωνται  εἰς τὸν ῞Αδην· καὶ ὡσὰν τοὺς ἐξαγοράσω μὲ τόσους πόνους, μὲ τόσα πάθη, μὲ τόσον αἶμα, μὲ τόσην ἀγωνίαν,  ἐπάνω εἰς ἕνα σταυρόν, θέλω  βλέπει ἀπὸ τούτους τοὺς ἰδίους ἀνθρώπους, ἕνα νὰ μὲ πωλῇ  ὡσὰν ὁ ᾽Ιούδας, διὰ φιλαργυρίαν· ἄλλον νὰ μὲ ἀρνῆται ὡσὰν ὁ Πέτρος, εἰς ἐπιορκίες καὶ ψεύματα· τοῦτον νὰ μοῦ προτιμᾷ  τὸν Βαραββᾶν, διὰ νὰ κάμῃ  τὴν ἱδίαν ὄρεξιν· ἐκεῖνον νὰ μὲ μαστιγώνῃ μὲ τὴν ἡδονὴν τῆς σαρκός· καὶ ὅλοι νὰ μὲ σταυρώνουσι μὲ κάθε λογῆς ἁμαρτίαν. ῎Ω, τίς ὠφέλεια ἐν τῷ αἵματί μου; Καὶ λοιπόν, ἀπὸ ἐκείνους τοὺς ἴδιους ἀνθρώπους, διὰ τὴν ἀγάπην  τῶν ὁποίων ἐγὼ ἐσταυρώθηκα,  θέλω βαλθῆ πάλιν εἰς τὸν σταυρόν; ῎Ω, τίς ὠφέλεια ἐν τῷ αῖματί  μου; Καὶ λοιπὸν ἐκεῖνο τὸ αἶμα μου, ὁποὺ ἔχυσα ὅλον, ἐγὼ θέλω βλέπει νὰ τὸ καταπατοῦσι μέσα  εἰς  τὰ  θυσιαστήρια  ἱερεῖς ἀνευλαβεῖς, νὰ  τὸ  καταφρονοῦσι λαϊκοὶ ἀκοινώνητοι; ἢ θέλω ἀκούει νὰ τὸ βλασφημοῦσιν καὶ εἰς τὲς στράτες καὶ εἰς τὰ καπηλεῖα  μικροὶ καὶ μεγάλοι;  ῎Ω, τίς  ὠφέλεια ἐν τῳ  αἵματί  μου; Καὶ λοιπὸν κάθε  χρόνον εἰς τὲς ἐκκλησίες  τῶν Χριστιανῶν  θέλει  γίνεται  ἡ ἀνάμνησις τῶν παθῶν  μου, ὡσὰν μία ἁπλὴ  ἱστορία;  καὶ  θέλει  παρησιάζεται  ὁ σταυρός μου ὡσὰν  μία σκηνὴ  ἀπὸ ἐκεῖνες ὁποὺ φαίνονται  εἰς τὰ  θέατρα; Καὶ  διὰ ποίους ἔπαθα; καὶ διὰ ποίους ἀπέθανα; Διὰ ἀνθρώπους ἀχαρίστους ὁποὺ ἢ δὲν γνωρίζουσιν, ἢ δὲν θέλουσι τὴν εὐεργεσίαν μου. ῎Αχ, τίς ὠφέλεια ἐν τῷ αῖματί  μου; Ἄχ, διὰ τοῦτο « περίλυπός ἐστιν ἡ ψυχή μου ἕως θανάτου ».

Καὶ  βέβαια αὐτὸ  εἶναι  μία  ἀχαριστία,  Χριστιανοί,  ὁποὺ εἶναι ἀσύγκριτος. Ἀπέθανεν ὁ βασιλεὺς τῆς Σκυθίας, Περισαῖδης τὸ ὄνομα, ἀφήνοντας  τρεῖς  υἱοὺς κληρονόμους τῆς  βασιλείας·  μὰ  θέλοντας καθένας ἀπὸ τοὺς ἀδελφοὺς νὰ βασιλεύσῃ μοναχός, ἦλθον εἰς μάχην θανάσιμον  βάνουσι κριτὴν  ἄλλον βασιλέα, τῆς  Θράκης, φίλον τοῦ ἀπεθαμένου  πατρός των  ὁ ὁποῖος τεχνεύεται  νὰ τοὺς συβάσῃ, μὰ μὲ ἑνα τρόπον ἐπιτήδειον  ἀληθινά,  μὰ ὅλον παράξενον. Κάνει  νὰ ξεχώσωσι τὸ λείψανον τοῦ πατρός τους καὶ νὰ τὸ κρεμάσωσιν εἰς ἕνα δένδρον· ἔπειτα  κράζει τοὺς τρεῖς ἀδελφοὺς καὶ  τοὺς λέγει;  « καθένας ἀπὸ ἐσᾶς ἂς ρίψῃ τὴν σαΐταν του εἰς τοῦτο τὸ νεκρὸν σῶμα, καὶ ὅποιος βαρέσῃ καλύτερα ἐκεῖνος νὰ εἶναι βασιλεύς ». Πιάνει  τὸ δοξάρι ὁ πρῶτος υἱός, τὸ ἐκτείνει,  βάνει τὴν σαΐταν, σημαδεύει, ρί- πτει,  τὸ ὅμοιον κάνει καὶ ὁ δεύτερος· τί σᾶς φαίνεται  ἡ ἀχαριστία, ἡ ἀπανθρωπία,  ἡ σκληροκαρδία  τοιούτων  υἵῶν; » Ἔρχεται καὶ  ὁ τρίτος, πιάνει,  ἑτοιμάζει  καὶ  αὐτὸς τὴν  σαΐταν  του, μὰ θωρώντᾳς ποῦ ἔχει  νὰ τὴν  ρίψῃ, τρομάζει, ἀφήνει καὶ  πέφτει  τὸ δοξάρι ἀπὸ τὰ χέρια του· « καὶ ἐγὼ » λέγει, « δὲν στέργω νὰ γενῶ μὲ τοὶοῦτον τρόπον βασιλεύς παραιτῶ  τὴν βασιλείαν κάλλιον, παρὰ νὰ ρίψω, νὰ σαϊτεύσω τὸ λείψανον τοῦ ἀπεθαμένου  μου πατρός ». Τὶ ἔκαμεν ὁ κριτής; Τοῦτον τὸν τρίτον υἱὸν ἀπεφάσισε διὰ βασιλέα.
Τοῦτο τὸ ἴδιον θέλω νὰ κάμω καὶ ἐγὼ σήμερον μὲ ἐτούτους τοὺς ἀχαρίστους, τοὺς ἀπανθρώπους,  τοὺς σκληροκαρδίους υἱούς. Τοῦτο ὁποὺ θωρεῖτε εἶναι τὸ νεκρὸν λείψανον τοῦ Πατρός σας, ὁποὺ ἀπέθανε κρεμάμενος εἰς τὸ ξύλον τοῦ σταυροῦ· πιάσετε  τὲς σαίτες,  ρίψετε, λαβώσετε, πληγώσετε, ἄν εἶναι τόπος δι’ ἄλλες πληγές.  Ἀλίμονον· δὲν εἶναι δύο, εἶναι πολλοὶ ὁποὺ ρίπτουσι. Τίνος εἶναι ἐτούτη ἡ πρώτη σαΐτα,  ὁποὺ τοῦ  πληγώνει τὴν  κεφαλήν;  εἶναι  τῆς  ἑωσφορικῆς* ὑπερηφανείας, τῆς  ἀνυποτάκτου  καὶ  ἀπαιδεύτου  κενοδοξίας, ὁποὺ ἔχουσιν οἵ ἱερωμένοι· τίνος εἶναι τούτη ἡ ἄλλη, ὁποὺ τοῦ ἀνοίγει τὴν πλευράν; εἶναι τῆς μνησικακίας, ὁποὺ φυλάττουσιν οἱ μισάδελφοι καὶ ἐκείνη, ὁποὺ τοῦ πλήττει τὰς χεῖρας; εἶναι τῆς ἀδικίας καὶ ἁρπαγῆς ὁποὺ κάνουσιν οἱ ἄρχοντες καὶ οἱ πλούσιοι. Ἀλλὰ  ποῖος ἠμπορεῖ νὰ μετρήσῃ ἄλλες ἀναρίθμητες, ὁποὺ πέφτουσιν ὡσὰν χαλάζι, τὲς ὁποῖες ρίπτουσιν οἱ κατάκρισες, τὰ ψεύματα, αἱ ἐπιορκίες καὶ βλασφημίες τῶν  Χριστιανῶν;  ᾽Ελᾶτε, ἐλᾶτε,  σαῒτεύετε,  χορτάσετε,  τὴν  ὅρεξίν σας εἰς τὸ νεκρὸν κορμὶ τοῦ ἀπεθαμένου πατρός σας, ἐλᾶτε, παιδιά, ἀπὸ τὰ θηρία πλέον ἀνήμερα. Μὰ εἶναι τάχα καὶ τινάς, ὁποὺ νὰ ἕχῃ καρδίαν ἀνθρώπου; νὰ ἔχη ἀγάπην  υἱοῦ; εἶναι τάχα  κανεὶς ὁποὺ νὰ λυπᾶται  μὴν τὸν λαβώσῃ; Ποῖος εἶναι τοῦτος; Φοβοῦμαι, φοβοῦμαι καὶ οὐκ ἔστιν έως ἑνός. Καὶ ποῦ ἠκούσθη τοιαύτη ἀχαριστία; ὁ υἱὸς νὰ λαβώνῃ τὸν πατέρα, καὶ πατέρα νεκρόν; ὁποὺ εἶναι τὸ αὐτό, οἱ Χριστιανοὶ νὰ ξανασταυρώνουσι τὸν ᾽Εσταυρωμένον;

Ψυχὴ  τοῦ  καλοῦ  μας  Πατρός,  τοῦ  Θετου  ἐσταυρωμένου  μας
᾽Ιησοῦ, τί  λέγεις;  «Ἄφες αὐτοῖς· οὐ γὰρ οἴδασι τί  ποιοῦσι ». Πῶς; Ἄφες αὐτοῖς; Ναί, γλυκύτατέ μου ᾽Ιησοῦ, ἄφες αὐτοῖς διὰ ἐτούτην τὴν ὥραν· ἂς δοθῇ εἰς ὅλους συγχώρησις, ἴσως θέλουσιν ἰδῆ μίαν φορὰν τὸ σφάλμα τους νὰ διορθωθοῦσιν. Ἄφες αὐτοῖς. Ἄς εἶναι συγχώρησις λοιπόν, συγχώρησις. Μὰ ὡς τόσον, ἂς παύσωσιν οἱ σαΐτες, ἂς τελειώσουσιν αἱ ἁμαρτίαι, ἄς φανῇ ἕνα σημάδι τῆς μετανοίας, ἕνας ἀναστεναγμός, ἕνα δάκρυον. Καρδία τοῦ ᾽Ιησοῦ μου, τί λέγεις; Ἄφες αὐτοῖς, Πάτερ. Καρδία τοῦ ἑμαρτωλοῦ, τί  ἀποκρίυεσαι; Μνήσθητί μου, Κύριε, μνήσθητί μου, ὅταν ἕλθης ἐν τῇ βασιλείᾳ σου.

᾽Αμήν.

ΔΙΔΑΧΗ  ΤΗ ΑΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΕΙΣ  ΤΟ ΣΩΤΗΡΙΟΝ ΠΑΘΟΣ


« Διδαχαί », α’ ἔκδοσις Βενετία 1720               

  Ἠλίας Μηνιάτης

Kindly Bookmark this Post using your favorite Bookmarking service:
!-